Jak zostać rodzicem zastępczym? - Benc.pl

Jak zostać rodzicem zastępczym?

Kategoria: Małe dzieci, Wychowanie Dodano: 23.11.2010 (11:44)

Autor: zobacz wszystkie artykuły autora

title

Dzieci czekają na adopcję

W domach dziecka i w innych placówkach opiekuńczych na terenie naszego kraju przebywa obecnie blisko 20 tysięcy dzieci. Niektóre z nich mają uregulowaną sytuację prawną i, co za tym idzie, szansę na adopcję. Inne, z rożnych przyczyn, takiej szansy nie mają. Jedyną nadzieją na miłość i rodzinny dom jest dla nich skierowanie do dobrej rodziny zastępczej. Tych jednak wciąż jest zbyt mało.

Smutne realia

Nie od dziś wiadomo, że w procesie wychowywania liczy się nie tylko dobra metoda i odpowiedni system kar i nagród, ale przede wszystkim poczucie bezpieczeństwa, ciepło i bliskość. Tych ostatnich próżno szukać nawet w najlepszych domach dziecka. Profesjonalni wychowawcy i miłe opiekunki to zbyt mało, by zaszczepić w dziecku poczucie własnej wartości i przekazać mu odpowiednie wartości. Pewnie dlatego statystyki są tak bezlitosne - ponad połowa ludzi bezdomnych oraz spora część więźniów to osoby wychowywane w rożnych państwowych placówkach opiekuńczych.

Adopcja, a rodzicielstwo zastępcze

Gdy sytuacja prawna dziecka nie jest do końca jasna i uregulowana, czyli np. jego rodzice nie zrzekli się praw rodzicielskich, jednak nie mogą się nim opiekować i obowiązek ten przejęło państwo, adopcja nie jest możliwa. Często jednak nic nie stoi na przeszkodzie, by takie dziecko trafiło do rodziny zastępczej. Mogą tam też trafić dzieci z uregulowaną sytuacją prawną, które z powodu wieku, stanu zdrowia lub innych przyczyn nie mające szans na adopcję. Czym różni się taka rodzina od rodziny adopcyjnej? Przede wszystkim statusem prawnym - adopcja to przysposobienie dziecka wraz z nadaniem mu wszystkich praw dziecka biologicznego (w tym np. prawa do dziedziczenia, zmiany nazwiska i aktu urodzenia, itd). Rodzicielstwo zastępcze zaś to po prostu forma opieki wzorowana na modelu naturalnym, jednak o cechach tymczasowości. Dziecko przebywa w domu zastępczym aż do uregulowania sytuacji prawnej i życiowej swojej biologicznej rodziny. Oznacza to, że niepozbawieni praw rodzicielskich rodzice w każdej chwili mogą wystąpić do sądu o opiekę nad swoim dzieckiem i, w przypadku braku przeciwwskazań, ponownie stworzyć z nim rodzinę. Nie oznacza to jednak, że każde dziecko w rodzinie zastępczej przebywać będzie krótko. Zdarza się, że opuszcza ją dopiero po osiągnięciu pełnoletniości. Przez cały ten okres między dzieckiem i opiekunami (rodzicami zastępczymi) nie nawiązuje się jednak więź rodzinno-prawna, jak to się dzieje w przypadku adopcji.

Jak zostać rodziną zastępczą?

Rodziną zastępczą (dla niespokrewnionego dziecka) może zostać małżeństwo lub osoba niepozostająca w związku małżeńskim, pod warunkiem spełnienia szeregu wymogów. Niektóre z nich to:

-stałe miejsce zamieszkania na terytorium Polski

-właściwe warunki mieszkaniowe oraz stałe źródło utrzymania

-pełne prawa cywilne i obywatelskie (czyli np. osoba ubezwłasnowolniona nie może starać się o status rodzica zastępczego)

-rękojmia należytego wykonywania zadań rodziny zastępczej (warunek trudny do jednoznacznej oceny, zawiera opinię o poziomie moralnym i psychofizycznym kandydatów na rodziców zastępczych a także ocenę ich odpowiedzialności za dziecko)

-dokument potwierdzający właściwe sprawowanie opieki rodzicielskiej w przeszłości (dla kandydatów posiadających biologiczne lub adoptowane dzieci - ograniczenie lub zawieszenie władzy rodzicielskiej uniemożliwia zostanie rodzicem zastępczym)

-przedstawienie orzeczenia lekarskiego potwierdzającego wystarczająco dobry stan zdrowia kandydata (niektóre choroby wg przepisów wykluczają właściwą opiekę nad dzieckiem)

Regulacje prawne i regulaminy precyzujące

Wszystkie warunki, które muszą spełniać kandydaci ubiegający się o status rodziny zastępczej zawarte są w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. nr 64, poz. 593) oraz w rozporządzeniach wykonawczych do tej ustawy.

Warto jednak wiedzieć, że poszczególne placówki adopcyjno-opiekuńcze posiadają własne regulaminy precyzujące, jakie warunki musi spełniać kandydat. Większość z nich kategorycznie wymaga zaświadczenia o niekaralności (choć ustawa nic o tym nie wspomina), a ośrodki katolickie na ogół dyskwalifikują kandydatów żyjących w nieformalnych związkach, oraz tych posiadających wyłącznie ślub cywilny (zamiast kościelnego). Nie jest to oczywiście sprawiedliwe i budzi wiele kontrowersji, nie tylko wśród prawników.

Szkolenia kandydatów na rodziców zastepczych

Poza spełnieniem powyższych kryteriów, kandydaci na rodziny zastępcze niespokrewnione muszą uczestniczyć w szkoleniu organizowanym przez powiatowe centrum pomocy rodzinie, ośrodek adopcyjno-opiekuńczy lub inny podmiot. Kursy takie organizowane są według programów szkolenia zatwierdzonych przez ministerstwo.

Rodzaje rodzin zastępczych

Istnieje kilka rodzajów rodzin zastępczych. Najpopularniejszy (ponad 80%) to rodzina zastępcza spokrewniona z dzieckiem. Najczęściej są to dziadkowie, którzy w ten sposób pomagają swoim dzieciom (często nieletnim) w wychowywaniu wnuków. Mogą to być także starsi bracia czy siostry, a także wujostwo dzieci, których rodzice zginęli w wypadkach, zmarli w wyniku chorób lub po prostu z jakiegoś powodu nie mogą ich wychowywać. Rodziny zastępcze niespokrewnione otrzymują od państwa pomoc w pokryciu częściowych kosztów utrzymania dziecka.

Druga grupa to rodziny zastępcze niespokrewnione. Kandydaci na rodziców zastępczych muszą spełnić wszystkie wymogi przewidziane w ustawie (oraz w placówce, do której się zgłosili). Opiekują się na ogół jednym lub dwojgiem dzieci, jednocześnie pracując zawodowo. Otrzymują pomoc w pokryciu częściowych kosztów utrzymania dziecka, powiększoną o 10 % z tytułu sprawowania bezpośredniej opieki nad dzieckiem.

Rodziny zastępcze niespokrewnione mogą przekształcić się w rodziny zawodowe. Oznacza to, że przynajmniej jedno z rodziców musi zrezygnować z dotychczasowego zawodu i zająć się wyłącznie opieką nad dziećmi. Zawodowe rodziny dzielą się na trzy grupy: wielodzietne, specjalistyczne, oraz o charakterze pogotowia rodzinnego. Rodziny zastępcze wielodzietne przyjmują nie mniej, niż troje i nie więcej, niż sześcioro dzieci. Wyjątek stanowią przyjmowane przez nie liczne rodzeństwa. W rodzinach o charakterze specjalistycznym umieszczane są dzieci (od jednego do trzech jednocześnie) niedostosowane społecznie lub dzieci z różnymi dysfunkcjami, problemami zdrowotnymi, wymagające szczególnej opieki i pielęgnacji. Wreszcie rodziny zastępcze o charakterze pogotowia opiekuńczego przyjmują dzieci w trybie interwencyjnym, także te przywiezione przez policję w sytuacji porzucenia, zagrożenia życia lub zdrowia. Z rodzinami pełniącymi funkcje rodzin zastępczych niespokrewnionych zawodowych (wszystkich trzech typów) sporządzane są umowy cywilnoprawne, a rodzice otrzymują od państwa wynagrodzenie w zamian za opiekę nad dziećmi.

Komentarze

Pozostało znaków 1024
Brak komentarzy
Wszelkie porady i artykuły zawarte w portalu służą wyłącznie celom informacyjnym. Konsultuj się zawsze z lekarzem! Rozpowszechnianie niniejszego materiału w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, utrwalanie lub kopiowanie materiału w celu rozpowszechnienia w szczególności zamieszczanie na innym serwerze, przekazywanie drogą elektroniczną bez zgody właściela serwisu zabronione.

Jak zostać rodzicem zastępczym?

Kategoria: Małe dzieci, Wychowanie Dodano: 23.11.2010 (11:44)

Autor: zobacz wszystkie artykuły autora

title

Dzieci czekają na adopcję

W domach dziecka i w innych placówkach opiekuńczych na terenie naszego kraju przebywa obecnie blisko 20 tysięcy dzieci. Niektóre z nich mają uregulowaną sytuację prawną i, co za tym idzie, szansę na adopcję. Inne, z rożnych przyczyn, takiej szansy nie mają. Jedyną nadzieją na miłość i rodzinny dom jest dla nich skierowanie do dobrej rodziny zastępczej. Tych jednak wciąż jest zbyt mało.

Smutne realia

Nie od dziś wiadomo, że w procesie wychowywania liczy się nie tylko dobra metoda i odpowiedni system kar i nagród, ale przede wszystkim poczucie bezpieczeństwa, ciepło i bliskość. Tych ostatnich próżno szukać nawet w najlepszych domach dziecka. Profesjonalni wychowawcy i miłe opiekunki to zbyt mało, by zaszczepić w dziecku poczucie własnej wartości i przekazać mu odpowiednie wartości. Pewnie dlatego statystyki są tak bezlitosne - ponad połowa ludzi bezdomnych oraz spora część więźniów to osoby wychowywane w rożnych państwowych placówkach opiekuńczych.

Adopcja, a rodzicielstwo zastępcze

Gdy sytuacja prawna dziecka nie jest do końca jasna i uregulowana, czyli np. jego rodzice nie zrzekli się praw rodzicielskich, jednak nie mogą się nim opiekować i obowiązek ten przejęło państwo, adopcja nie jest możliwa. Często jednak nic nie stoi na przeszkodzie, by takie dziecko trafiło do rodziny zastępczej. Mogą tam też trafić dzieci z uregulowaną sytuacją prawną, które z powodu wieku, stanu zdrowia lub innych przyczyn nie mające szans na adopcję. Czym różni się taka rodzina od rodziny adopcyjnej? Przede wszystkim statusem prawnym - adopcja to przysposobienie dziecka wraz z nadaniem mu wszystkich praw dziecka biologicznego (w tym np. prawa do dziedziczenia, zmiany nazwiska i aktu urodzenia, itd). Rodzicielstwo zastępcze zaś to po prostu forma opieki wzorowana na modelu naturalnym, jednak o cechach tymczasowości. Dziecko przebywa w domu zastępczym aż do uregulowania sytuacji prawnej i życiowej swojej biologicznej rodziny. Oznacza to, że niepozbawieni praw rodzicielskich rodzice w każdej chwili mogą wystąpić do sądu o opiekę nad swoim dzieckiem i, w przypadku braku przeciwwskazań, ponownie stworzyć z nim rodzinę. Nie oznacza to jednak, że każde dziecko w rodzinie zastępczej przebywać będzie krótko. Zdarza się, że opuszcza ją dopiero po osiągnięciu pełnoletniości. Przez cały ten okres między dzieckiem i opiekunami (rodzicami zastępczymi) nie nawiązuje się jednak więź rodzinno-prawna, jak to się dzieje w przypadku adopcji.

Jak zostać rodziną zastępczą?

Rodziną zastępczą (dla niespokrewnionego dziecka) może zostać małżeństwo lub osoba niepozostająca w związku małżeńskim, pod warunkiem spełnienia szeregu wymogów. Niektóre z nich to:

-stałe miejsce zamieszkania na terytorium Polski

-właściwe warunki mieszkaniowe oraz stałe źródło utrzymania

-pełne prawa cywilne i obywatelskie (czyli np. osoba ubezwłasnowolniona nie może starać się o status rodzica zastępczego)

-rękojmia należytego wykonywania zadań rodziny zastępczej (warunek trudny do jednoznacznej oceny, zawiera opinię o poziomie moralnym i psychofizycznym kandydatów na rodziców zastępczych a także ocenę ich odpowiedzialności za dziecko)

-dokument potwierdzający właściwe sprawowanie opieki rodzicielskiej w przeszłości (dla kandydatów posiadających biologiczne lub adoptowane dzieci - ograniczenie lub zawieszenie władzy rodzicielskiej uniemożliwia zostanie rodzicem zastępczym)

-przedstawienie orzeczenia lekarskiego potwierdzającego wystarczająco dobry stan zdrowia kandydata (niektóre choroby wg przepisów wykluczają właściwą opiekę nad dzieckiem)

Regulacje prawne i regulaminy precyzujące

Wszystkie warunki, które muszą spełniać kandydaci ubiegający się o status rodziny zastępczej zawarte są w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. nr 64, poz. 593) oraz w rozporządzeniach wykonawczych do tej ustawy.

Warto jednak wiedzieć, że poszczególne placówki adopcyjno-opiekuńcze posiadają własne regulaminy precyzujące, jakie warunki musi spełniać kandydat. Większość z nich kategorycznie wymaga zaświadczenia o niekaralności (choć ustawa nic o tym nie wspomina), a ośrodki katolickie na ogół dyskwalifikują kandydatów żyjących w nieformalnych związkach, oraz tych posiadających wyłącznie ślub cywilny (zamiast kościelnego). Nie jest to oczywiście sprawiedliwe i budzi wiele kontrowersji, nie tylko wśród prawników.

Szkolenia kandydatów na rodziców zastepczych

Poza spełnieniem powyższych kryteriów, kandydaci na rodziny zastępcze niespokrewnione muszą uczestniczyć w szkoleniu organizowanym przez powiatowe centrum pomocy rodzinie, ośrodek adopcyjno-opiekuńczy lub inny podmiot. Kursy takie organizowane są według programów szkolenia zatwierdzonych przez ministerstwo.

Rodzaje rodzin zastępczych

Istnieje kilka rodzajów rodzin zastępczych. Najpopularniejszy (ponad 80%) to rodzina zastępcza spokrewniona z dzieckiem. Najczęściej są to dziadkowie, którzy w ten sposób pomagają swoim dzieciom (często nieletnim) w wychowywaniu wnuków. Mogą to być także starsi bracia czy siostry, a także wujostwo dzieci, których rodzice zginęli w wypadkach, zmarli w wyniku chorób lub po prostu z jakiegoś powodu nie mogą ich wychowywać. Rodziny zastępcze niespokrewnione otrzymują od państwa pomoc w pokryciu częściowych kosztów utrzymania dziecka.

Druga grupa to rodziny zastępcze niespokrewnione. Kandydaci na rodziców zastępczych muszą spełnić wszystkie wymogi przewidziane w ustawie (oraz w placówce, do której się zgłosili). Opiekują się na ogół jednym lub dwojgiem dzieci, jednocześnie pracując zawodowo. Otrzymują pomoc w pokryciu częściowych kosztów utrzymania dziecka, powiększoną o 10 % z tytułu sprawowania bezpośredniej opieki nad dzieckiem.

Rodziny zastępcze niespokrewnione mogą przekształcić się w rodziny zawodowe. Oznacza to, że przynajmniej jedno z rodziców musi zrezygnować z dotychczasowego zawodu i zająć się wyłącznie opieką nad dziećmi. Zawodowe rodziny dzielą się na trzy grupy: wielodzietne, specjalistyczne, oraz o charakterze pogotowia rodzinnego. Rodziny zastępcze wielodzietne przyjmują nie mniej, niż troje i nie więcej, niż sześcioro dzieci. Wyjątek stanowią przyjmowane przez nie liczne rodzeństwa. W rodzinach o charakterze specjalistycznym umieszczane są dzieci (od jednego do trzech jednocześnie) niedostosowane społecznie lub dzieci z różnymi dysfunkcjami, problemami zdrowotnymi, wymagające szczególnej opieki i pielęgnacji. Wreszcie rodziny zastępcze o charakterze pogotowia opiekuńczego przyjmują dzieci w trybie interwencyjnym, także te przywiezione przez policję w sytuacji porzucenia, zagrożenia życia lub zdrowia. Z rodzinami pełniącymi funkcje rodzin zastępczych niespokrewnionych zawodowych (wszystkich trzech typów) sporządzane są umowy cywilnoprawne, a rodzice otrzymują od państwa wynagrodzenie w zamian za opiekę nad dziećmi.

Komentarze

Pozostało znaków 1024
Brak komentarzy
Wszelkie porady i artykuły zawarte w portalu służą wyłącznie celom informacyjnym. Konsultuj się zawsze z lekarzem! Rozpowszechnianie niniejszego materiału w wersji oryginalnej albo w postaci opracowania, utrwalanie lub kopiowanie materiału w celu rozpowszechnienia w szczególności zamieszczanie na innym serwerze, przekazywanie drogą elektroniczną bez zgody właściela serwisu zabronione.